Nekropola stećaka u Šušljicima kod Bugojna

Nekropola stećaka u Šušljicima kod Bugojna

Šušljici su malo nenaseljeno mjesto, 14 kilometara udaljeno od  Bugojna na nadmorskoj visini od 1050 metara. U ovom mjestu  1971. godine živjelo je 60, a 1991. godine 15 osoba.

U periodu 1992.-1995. godine naselje je  napušteno i u potpunosti devastirano.

U srednjovjekovnoj Bosni nekropolama se nazivaju lokaliteti s grupama stećaka, nadgrobnih spomenika. Radi se o manjim grupama, ali i lokalitetima sa stotinama nadgrobnih spomenika.  Ime je dobila od starogrčkog nekros, što znači „mrtvac“ i polis, što znači „grad“.

„Grad mrtvih“ je groblje ili mjesto gdje su se u prošlosti sahranjivali mrtvi.

Osim naziva nekropola, za srednjovjekovne lokalitete sa stećcima, u upotrebi su i nazivi „grčko groblje“ i „svatovsko groblje“.  Stećci se obično nalaze u skupinama: groblja pojedinačnih porodica s nekoliko spomenika, zatim groblja čitavih rodova od 30 do 50 stećaka i velike nekropole seoskih općina koje ponekad imaju i više stotina grobova.

Nekropole stećaka se najčešće nalaze na nekom uzvišenju, uz puteve, i  na položajima s kojih se pruža dobar vidik. Vezani su za “crkvu bosansku”, mada to neki osporavaju tvrdeći da su stećci izraz i običaj određenog historijskog vremena u Bosni i Hercegovini, te da pripadaju svim njenim stanovnicima jer su se ispod njih sahranjivali i pravoslavci i katolici.

Trebalo je mnogo sredstava i materijala da se napravi jedan stećak, a njihova brojnost nam govori da nisu bili namijenjeni samo za najbogatije. I običan čovjek je mogao sebi priuštiti da njegovi nasljednici, nakon njegove smrti, podignu nadgrobni spomenik.

U ovoj nekropoli se danas nalaze oko 23 očuvana stećka koji su prepušteni zubu vremena. Od ukrasa i simbola zastupljeni su: polumjesec, krst, jabuka, ruka i štap.

Nema stećaka s natpisima. Kada je u pitanju oblik, zastupljene su ploče, sanduci, jedna krstača i jedan nišan. Usmjereni su s blagim odstupanjima, istok – zapad, a neki sjeveroistok – jugozapad.

Nije isključena mogućnost da se tu nalazi još stećaka, ali zbog samog pristupa nekropoli, koja je potpuno zarasla u lijesku, to je nemoguće utvrditi.

 

IZ KNJIGE : „Skopaljska dolina kroz historiju“